Matuariërs
De Matawai (Matuariërs) zijn een Marron-volk in Suriname. Hun dorpen liggen vooral langs de Boven-Saramacca: plekken als Poesoegroenoe, Nieuw Jacobkondre en omliggende nederzettingen.
Zij stamden oorspronkelijk uit de Saramaka en werden in 1769 als aparte groep erkend na een vredesverdrag met de koloniale overheid. Hun geschiedenis leeft in orale verhalen — fositen, de eerste tijden — die aan plaatsen langs de rivier zijn verbonden.
Vandaag wonen veel Matawai in Paramaribo en Wanica, terwijl het binnenland het hart van grond, taal en gezag blijft. De granman resideert in Poesoegroenoe; Nieuw Jacobkondre is door de weg en de landingsstrook een belangrijk knooppunt geworden.
Naast Nederlands en Sranantongo klinkt Matawai, een Marron-creool nauw verwant aan het Saamaka. De Moravische Broedergemeente speelt al generaties een grote rol in de dorpen.
Het leefgebied is bos, rivier en kostgrond. Dat land is geen decor: het is geschiedenis, voedsel en toekomst tegelijk. Daarom koppelen wij ontwikkeling aan respect voor dat gebied — toerisme dat verhalen niet verkoopt zonder toestemming.
Een deel van ons werk in Nederland is ervoor zorgen dat jongeren hier de taal, de verhalen en de trots niet verliezen. Een deel van ons werk in Suriname is ervoor zorgen dat diezelfde jongeren in het binnenland een reden hebben om te blijven: school, werk, en straks een brug die het houdt. Events zoals het Matawai Festival maken die cultuur zichtbaar.
Deze pagina is een korte inleiding, geen complete geschiedenis. Die geschiedenis hoort bij de ouderen en de traditionele leiders. Wij helpen hem door te geven, niet over te nemen.
